Jak zarobić w młodym wieku?

Nie ulega wątpliwości, że osoby które obecnie wchodzą w dorosłość, albo są tuż przed osiągnieciem pełnoletniości, mają dziś nieporównywalnie więcej możliwości zarobkowania niż chociażby generacja osób urodzonych w latach powojennego wyżu demograficznego. Jak to jednak zwykle bywa, poza dobrodziejstwami współczesnych czasów, istnieje też druga strona medalu. Nie brakuje dziś bowiem pokus, uzależnień, ślepych uliczek, które mogą doprowadzić do klęski już na samym początku dorosłego życia. I to nie tylko w sferze finansowej.

Wiele zależy dziś nie od tego, jakie możliwości są dostępne, tylko od tego, czy dana osoba mentalnie jest w stanie odnaleźć się w rzeczywistości jaką mamy. To z kolei zależy po pierwsze od rodziców, którzy są naszymi najważniejszymi nauczycielami, a po drugie od tego, jaką pracę nad sobą wykonamy sami. W niniejszym artykule chciałbym przedstawić szereg pomysłów, jak zarobić w młodym wieku, ale zanim to zrobię, chciałbym zwrócić Waszą uwagę na to, czego na pierwszy rzut oka nie widać – na wzorce wychowania, nawyki i przekonania, od których zależy bardzo dużo. Zapraszam do lektury.

Zorganizowana grupa przestępcza

Spokojnie – to nie jest jeszcze ten moment, w którym omawiam sposoby zarabiania dla młodych osób. 🙂

Czy wiecie, że badania nad przestępczością wskazują, że młodzi mężczyźni dorastający bez stabilnych, wspierających autorytetów (ojca, mentora, lidera społeczności) częściej szukają „substytutów” w grupach przestępczych?

Mafia czy gangi oferują im strukturę, hierarchię i poczucie przynależności, które normalnie zapewnia rodzina lub społeczność. Młodzi mężczyźni często chcą udowodnić swoją wartość. Jeśli nie mają zdrowych wzorców, mogą uznać, że „siła”, „lojalność” i „braterstwo” w mafii to sposób na zdobycie szacunku. W niektórych środowiskach przestępczość jest wręcz romantyzowana jako dowód „męskości”.

Nie można jednak powiedzieć, że mężczyźni idą do mafii tylko dlatego, że brakuje im męskiego wzorca. To jeden z czynników, zwykle łączący się z innymi: biedą, brakiem perspektyw, presją otoczenia i kulturą środowiska. Mafia staje się wtedy zastępczą rodziną, która daje poczucie siły i przynależności, choć prowadzi do destrukcji.

Wspominam o tym, bo chcę podkreślić, jak ważna dla przyszłości młodej osoby jest jego relacja z rodzicami. Jeśli tej relacji nie ma, lub jest ona ograniczona, bo np. rodzice lub jeden z rodziców nie żyją, to może to mieć olbrzymi wpływ na dalsze losy takiej osoby. Wliczając w to jego wybory dotyczące zarobkowania. Czasem rolę rodziców przejmują dziadkowie, inni bliscy krewni lub rodzina zastępcza i to oni wówczas mają olbrzymi wpływ na to, jak potoczą się dalsze losy młodego człowieka.

Historia dwóch braci

Kiedy wchodziłem w dorosłość, wraz z moim dobrym kolegą Sebastianem (pozdrawiam Cię Seba!) mieliśmy zwyczaj przesiadywania w Empiku, na dziale z książkami z szeroko pojętego samorozwoju. Nie było wtedy Empiku w naszym mieście, ale gdy jechaliśmy do Warszawy na szkolenie z inwestowania na giełdzie, sklep ten świetnie wypełniał nam czas między szkoleniem, a PKS-em, którym wracaliśmy. Szczególnie, że te szkolenia odbywały się w zimne miesiące, ciepły sklep z mądrymi książkami był idealnym miejscem dla dwóch poszukujących własnej drogi młodych mężczyzn.

Wiecie, to były jeszcze czasy, kiedy słowo „coach” nie było zniesmaczone przez wielu wątpliwych speców od samorozwoju. Razem z Sebastianem ceniliśmy sobie wówczas książki m.in. Mateusza Grzesiaka, ale osobiście najbardziej wartościową pozycją w tamtym okresie była dla mnie „Obudź w sobie olbrzyma” – Tonego Robbinsa.

To książka, którą wtedy wręcz pochłaniałem. Czytałem ją wielokrotnie, wykonywałem zadania opisane przez autora, robiłem notatki (które zresztą mam do dziś i dzięki temu mam pogląd, jak wiele się dzięki tej książce zmieniło).

Jeśli nie mieliście nigdy w ręce tej pozycji, z całego serca Wam ją polecam, natomiast wspominam o niej z innego powodu…

Tony Robbins przytacza w tej książce historię dwóch braci, którzy dorastali w tym samym trudnym środowisku, ale dokonali zupełnie różnych wyborów życiowych. Obaj wychowali się w rodzinie, gdzie panowały problemy – bieda, alkohol, brak wsparcia.

Pierwszy brat został przestępcą, tłumacząc swoje życie tym, że „dorastał w takim środowisku, więc nie miał innego wyboru”. Drugi brat odniósł sukces, prowadził zdrowe życie i był szanowanym człowiekiem. Zapytany, dlaczego mu się udało, odpowiedział: „Dorastałem w takim środowisku, więc wiedziałem, że muszę żyć inaczej”.

Wniosek: to nie okoliczności determinują nasze życie, ale interpretacja i decyzje, które podejmujemy. Dwaj bracia mieli ten sam start, ale różne przekonania i reakcje na trudne doświadczenia. Robbins pokazuje tym przykładem, że każdy z nas może nadać swoim doświadczeniom inne znaczenie i wybrać drogę, która prowadzi do rozwoju zamiast destrukcji.

Jak zatem widzicie, ważne są zarówno wzorce płynące z wychowania, jak i nasze własne przekonania i decyzje, które podejmujemy. Olbrzymią rolę odgrywa też świadomość, która pomaga chociażby w budowaniu dobrych nawyków, o których piszę w dalszej części artykułu.

Przeczytaj również:

• Inflacja – wszystko co musisz wiedzieć
• Sposoby na oszczędzanie
• Jak odłożyć 14 milionów na emeryturę?

Nawyki biednych i bogatych

Na początek małe wyjaśnienie. Bogactwo lub bieda to nie stan konta bankowego czy posiadanych aktywów, ale stan umysłu (mentalność). Można być osobą, która chwilowo nie ma nic na koncie, ale posiada twardą mentalność zwycięzcy, która pozwala jej odbudować stracony majątek. Tak jak osoba majętna może mieć nawyki typowe dla biednych, tak osoba biedna może mieć mentalność zwycięzcy/osoby bogatej.

Nawyki ludzi mentalnie biednych

Problemy z oszczędzaniem

Osoby te często nie oszczędzają, argumentując, że za mało zarabiają. Problem leży tutaj jednak w podejściu do życia, a nie w zarobkach. Osoby takie wykazują mentalność w stylu: „Mam, to wydam”, „pokażę się” i „żyjmy tu i teraz”.

Zależność od otoczenia i niska samoocena

Biedni mentalnie ludzie często są zależni od decyzji innych osób. Kompensują niską samoocenę drogimi gadżetami, na które często muszą pracować tygodnie (np. drogie zegarki).

Wydawanie, nawet gdy się nie ma

W Polsce bardzo popularne są tzw. chwilówki. Osoby biorące takie pożyczki często nie interesują się oprocentowaniem, a jedynie natychmiastowym dostępem do gotówki na zakup gadżetów.

Brak cierpliwości i odraczania korzyści

Tutaj przytoczę eksperyment z pianką marshmallow. To badanie psychologiczne przeprowadzone w latach 60. i 70. przez Waltera Mischela na Uniwersytecie Stanforda. Dzieci w wieku ok. 4–5 lat sadzano w pokoju i dawano im jedną piankę marshmallow (lub inne słodycze). Dzieci otrzymywały następujący komunikat: „Możesz zjeść tę piankę teraz. Ale jeśli poczekasz, aż wrócę, dostaniesz dwie.” Dzieci miały wybór: natychmiastowa nagroda (jedna pianka) albo odroczona nagroda (dwie pianki). W ten sposób badano samokontrolę i zdolność odraczania gratyfikacji – czyli umiejętność powstrzymania się od natychmiastowej przyjemności w imię większej nagrody w przyszłości. W późniejszych latach badacze zauważyli, że dzieci, które potrafiły czekać, częściej osiągały lepsze wyniki w nauce, miały wyższą samoocenę i radziły sobie lepiej w dorosłym życiu.

Kupowanie na pokaz

W Polsce panuje m.in. przekonanie, że samochód określa status materialny. Ludzie kupują drogie samochody, często w leasingu, nawet gdy ich na to nie stać, próbując tłumaczyć to „wrzucaniem w koszty”.

Szybkie bankructwa

Osoby, które zbyt szybko się bogacą (np. sportowcy), często nie dorastają emocjonalnie do dużych pieniędzy. Bankrutują, ponieważ wpadają w spiralę myślenia: „zarobiłem, stać mnie, zasłużyłem” i przyzwyczajają się do skrajnie wysokiego standardu życia.

Negatywne podejście do pracy

Osoby biedne mentalnie często przyjmują postawę poszkodowanego („mi się należy”), twierdząc, że skoro mało zarabiają, to nie będą się starać, zamiast podnosić kwalifikacje i szukać lepszej pracy.

Uzależnienia

Spora część wypłaty jest tracona na uzależnienia, np. palenie papierosów.

Strefa komfortu i lęk przed zmianą

Ludzie biedni boją się zmian i wolą, by każdy dzień był identyczny (praca, telewizor, spanie).

Nadmierne oglądanie telewizji

Biedne osoby spędzają dużo czasu na oglądaniu telewizji, która ogranicza ich intelektualnie i steruje sposobem myślenia.

Strach przed konkurencją i krytyką

Osoby te obawiają się, że inni mogą być lepsi lub powiedzieć coś mądrzejszego. Podejście to uniemożliwia budowanie relacji, które są ważniejsze niż pieniądze.

Hazard

Osoby ubogie mentalnie traktują hazard jako możliwość wzbogacenia się, co często prowadzi do tragedii rodzinnych.

Radykalne myślenie

Nie szanują prawa innych do własnego zdania czy argumentów, co prowadzi do podziałów, często stymulowanych przez media.

Nawyki ludzi mentalnie bogatych

Nauka na błędach

Osoby mentalnie bogate kalkulują ryzyko i potencjalne korzyści, szukają rozwiązań, zamiast koncentrować się wyłącznie na problemach.

Inwestowanie nadwyżek

Inwestują pieniądze, aby zadbać o przyszłość, gromadząc aktywa, a nie zobowiązania.

Podróżowanie

Prawdziwe podróże poszerzają horyzonty, dając perspektywę i doświadczenia cenniejsze niż przedmioty.

Upartość i dążenie do celu

Wiedzą, czego chcą, szukają okazji i wykorzystują je.

Motywacja wewnętrzna

Nie potrzebują miesięcznego wynagrodzenia ani szefa z batem. Ich motywacją jest tworzenie (np. kursu, firmy, pozytywnego otoczenia) i pomoc innym.

Koncentracja na tworzeniu

Budowanie firmy, usługi, czy projektu zwiększa własną wartość i samoocenę w przeciwieństwie do konsumpcji, która zapewnia tylko chwilowy dopływ endorfin.

Zarządzanie czasem

Znają swoje ograniczenia i dopasowują najbardziej wymagającą pracę do momentu, kiedy ich mózg jest najbardziej wydajny.

Samodoskonalenie

Korzystają z książek, czy kursów, aby zdobywać wiedzę i poszerzać horyzonty.

Kupowanie jakości

Inwestują w dobrej jakości produkty i usługi (np. drogi, ale skuteczny prawnik, doradca podatkowy, trwałe przedmioty).

Otwartość na mądrzejszych

Otaczają się pozytywnymi i mądrymi ludźmi, od których mogą się uczyć.

Zrozumienie procentu składanego

Rozumieją jego działanie i „magię”.

Dbanie o zdrowie

Jedzą, „żeby żyć”, a nie „żyją, aby jeść”. Dbają o dietę i nie jedzą śmieciowego jedzenia. Uważają, że zdrowie ma bezpośredni wpływ na samopoczucie.

Rozwój duchowy i odpoczynek

Wyciszenie się (np. poprzez medytację) i dobrze rozplanowany odpoczynek pomagają w naładowaniu akumulatorów i docenieniu życia.

Unikanie chciwości i relacje win-win

Dążą do tego, aby obie strony transakcji były zadowolone, ponieważ długoterminowe relacje są ważniejsze niż krótkotrwałe korzyści.

Pewnie już się zorientowaliście, że powyższy zestaw nawyków osób mentalnie biednych i bogatych został sporządzony przez Tradera21 i pojawił się już kiedyś na naszym portalu. Trader21 omówił je w swoim nagraniu „Nawyki BIEDNYCH i BOGATYCH”. Pozwoliłem sobie wynotować je w tym artykule, bo uważam, że gdyby każdy dysponował tą listą na etapie wchodzenia w dorosłość, to uniknęlibyśmy jako społeczeństwo wielu niepotrzebnych problemów, albo przynajmniej znacząco zostałyby one złagodzone.

Tymczasem jest jak jest. Tylko nieliczne osoby świadomie podchodzą do kwestii budowania dobrych nawyków. Naszym celem w Independent Trader jest edukacja finansowa Polaków, dlatego każda okazja jest dobra, aby o nich przypominać. A teraz przejdźmy do głównego tematu tego artykułu, czyli „jak zarobić w młodym wieku?”.

Przeczytaj również:

• ZUS – system emerytalny, piramida finansowa, a może coś innego?
• Jak działa IKE i IKZE?
• IKE, IKZE, PPK – czy warto?
• Jak stać się bogatym człowiekiem?

Jak zarobić w młodym wieku?

Jeśli jesteś młody/młoda i zadajesz sobie pytanie „jak zarobić?” to jest to bardzo dobry objaw. Prawdopodobnie nie oczekujesz, że ktoś po prostu da Ci pieniądze, tylko chcesz mieć poczucie własnej sprawczości i zamierzasz pozyskać je wykonując przykładowo jakąś pracę. Jakie są potencjalne możliwości?

Zacznij od swojego najbliższego otoczenia

Załóżmy, że Twoi rodzice albo bliżsi bądź dalsi krewni mają jakąś potrzebę, którą zaspokajają zatrudniając kogoś do konkretnej czynności. Przykładowo, może mieszkasz na wsi i jak co roku przed zimą trzeba połupać drewno, albo zrzucić węgiel do kotłowni. Po co członkowie Twojej rodziny mają płacić za to komuś obcemu, skoro możesz zrobić to Ty, przy okazji mając siłownie za darmo. Zaproponuj im, że Ty to zrobisz, ustalcie Twoje wynagrodzenie i przyłóż się do pracy. Dobrze wykonana praca, to większa szansa na podobne zlecenia w przyszłości. Nie wspominając już o tym, że rodzina będzie z Ciebie dumna.

A teraz spójrz szerzej – może w Twojej okolicy mieszka sąsiadka w podeszłym wieku, która też przygotowuje się do zimy, ale z uwagi na wiek czy np. stan zdrowia nie powinna wymachiwać siekierą, a co dopiero przerzucać tonę węgla. Zaoferuj swoją pomoc, możesz wykorzystać koneksje – Twoi rodzice lub dalsi krewni mogą Cię zarekomendować. Podobnie – ustalcie Twoje wynagrodzenie i wykonaj dobrze swoją pracę.

Jak się szerzej zastanowisz, to tego typu zleceń w ciągu roku możesz pozyskać dużo:

• koszenie trawnika,
• pomoc w żniwach,
• zbiór owoców, np. malin, truskawek,
• odświeżenie drewnianego płotu,
• pomoc w uprzątnięciu kupionej działki z chaszczy,
• zgrabienie liści,
• skopanie ogródka,
• odśnieżenie podjazdu…

Może w okolicy ktoś prowadzi jakąś gastronomię lub agroturystykę i potrzebuje pracownika sezonowego?

Może w lokalnym supermarkecie potrzebna jest osoba zachęcająca klientów do przetestowania jakiegoś produktu? Zaoferuj się.

Jeśli mieszkasz w mieście, to Twoja sytuacja wcale nie jest gorsza. Możesz roznosić ulotki, wyprowadzać komuś psa na spacer, zajmować się czyimś dzieckiem, pomalować komuś przyrdzewiałą bramę garażową. Opcji jest wiele, ale wszystko tak naprawdę zależy od Ciebie.

Dziś młodzież postrzegana jest różnie, często niestety niesprawiedliwie negatywnie, jako roszczeniowa, pyskata, leniwa… Swoją postawą możesz pokazać, że tak wcale nie musi być. Swoją postawą zapracujesz na kolejne zlecenia, co da Ci ekstra pieniądze.

Sprzedaj rzeczy, których już nie potrzebujesz

Załóżmy, że jak to zwykle bywa, kiedy dorastamy, szukasz sobie hobby i w trakcie tego procesu nagromadziłeś mnóstwo rzeczy. Przykładowo, miałeś zajawkę na gitarę, ale uznałeś, że jednak Cię to nie kręci. Gitara teraz się kurzy, a Ty już masz zupełnie inne zainteresowania. Możesz ją sprzedać – na pewno jest ktoś, kto teraz ma zajawkę na ten instrument i go od Ciebie odkupi. Uwolnisz w ten sposób środki, które będziesz mógł przeznaczyć na coś innego. Jeśli się chwile rozejrzysz, to pewnie zauważysz, że podobnych przedmiotów posiadasz więcej. Możesz potencjalnie odzyskać bardzo przyzwoitą kwotę, którą lepiej spożytkujesz.

Podobnie możesz zrobić z ubraniami. Młodzież szybko rośnie, co wiąże się z częstą wymianą odzieży. Na pewno masz już spodnie, w których nie chodzisz, albo markowe buty, które kupiłeś, bo był na nie hajp, a teraz leżą i się o nie potykasz. Istnieją grupy na Facebooku, czy też aplikacje takie jak Vinted, z których możesz skorzystać, aby odzyskać pieniądze zamrożone w nieużywanej odzieży.

Zrezygnuj ze zbędnych wydatków

Pozyskać dodatkowe pieniądze można na dwa sposoby. Albo je zarabiając (praca, sprzedaż rzeczy itd.), albo rezygnując z różnych wydatków. Zastanów się, czy nie subskrybujesz czasem usług, z których nie korzystasz. Może masz karnet na siłownie, na którą nie chodzisz? Może opłacasz Spotify i nie słuchasz muzyki, albo YouTube premium lub Netflix, a kompletnie nie oglądasz tam filmów? W skali miesiąca może to nie będzie znacząca oszczędność, ale w perspektywie roku gwarantuję, że odczujesz różnicę. Czasem za rezygnację z jakiejś subskrypcji przed terminem trzeba dodatkowo zapłacić, ale jak to przeliczysz, to na końcu okazuje się, że oszczędzasz więcej, niż byś wydał przez pozostały jej okres. Nie tylko płatne subskrypcje mogą drenować Cię z pieniędzy. Przeanalizuj swoje nawyki zakupowe. Może nadużywasz Temu, albo Shein? Z pozoru małe kwoty wydawane na drobiazgi z Chin, mogą w skali wielu miesięcy okazać się naprawdę spore.

Dostosuj standard życia do swoich możliwości zarobkowych

Być może powodem, dla którego zadajesz sobie pytanie „jak zarobić?” jest nadmierna konsumpcja i potrzeba nieodstawania od innych, która sprawia, że wydajesz wszystkie swoje pieniądze. Czy musisz mieć drogi telefon? Czy potrzebujesz markowych ubrań? Czy jako młody kierowca potrzebujesz sportowego auta? Prawdopodobnie nie potrzebujesz, ale jest to Twój wybór. Jeśli nie masz mocnych przesłanek, aby nabywać drogie rzeczy, to rozważ czy nie zastąpić je tańszymi odpowiednikami. Oszczędzone pieniądze mogą dla Ciebie pracować (np. na lokacie, jeśli nie posiadasz szerszej wiedzy finansowej), albo mogą być wydane na jakiś wartościowy kurs, który rozwinie Cię w jakimś obszarze.

Zarabianie online

Powyżej przedstawiłem klasyczne sposoby zarabiania oraz oszczędzania pieniędzy. Są one o tyle warte uwagi, że możesz działać od razu i szybko osiągniesz wymierne efekty. Teraz chciałbym wskazać Ci kilka sposobów, jak zarabiać w Internecie.

Współcześnie jedną z ciekawszych możliwości zarabiania online, jest stworzenie swojego kanału na YouTube. Może to być kanał podróżniczy, jeśli lubisz i dokumentujesz swoje wyprawy. Może to być również kanał typowo hobbystyczny. Przykładowo skoro lubisz chodzenie z wykrywaczem metalu, to możesz spróbować powtórzyć sukces Odyna, który regularnie publikuje filmy ze swoich poszukiwań.

To są jedynie przykłady, natomiast sam wiesz czym się interesujesz. Wartością dodana takiego przedsięwzięcia jest to, że nauczysz się dyscypliny. Bez niej trudno zbudować kanał, który będzie zarabiał na reklamach, czy współpracach.

Podobnie sytuacja wygląda z kontem na TikToku czy Instagramie. Liczy się dobry pomysł i systematyczność. Na efekty trzeba będzie jednak zaczekać, a może też okazać się, że nie osiągniesz sukcesu. Tak czy inaczej warto próbować, bo umiejętności, które wypracujesz zostaną z tobą.

Postaw na edukację

Chęć zarobienia dodatkowych pieniędzy jako młody człowiek jest jak najbardziej w porządku. Jest jednak w mojej ocenie coś o wiele ważniejszego niż zarobek, kiedy wchodzisz w dojrzałość. Jest to wiedza i doświadczenie. Nie każdy Twój pomysł skończy się zyskiem, ale warto próbować różnych rzeczy, aby pozyskać właśnie wiedzę i doświadczenie.

Z drugiej strony, jeśli masz do wyboru np. ciężką, powtarzalną pracę za skrajnie małe pieniądze, to moim zdaniem o wiele lepiej jak przeznaczysz swój czas na jakiś konkretny kurs czy też czytanie książek.

Jeśli postawisz na samorozwój i zadbasz o zbudowanie nawyków, które opisałem powyżej, znacząco zwiększasz swoje szanse na zarobienie większych pieniędzy. A kiedy już zaczniesz je zarabiać, zrozumiesz że są one środkiem, a nie celem samym w sobie.